آموزه‌های تربیتی در قرآن و حدیث

آموزه‌های تربیتی در قرآن و حدیث

واکاوی کارگفت های تربیتی جهادی در قرآن کریم بر مبنای رویکرد زبان شناسی کاربردی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری زبان شناسی، گروه زبان شناسی، واحد آبادان، دانشگاه آزاد اسلامی،آبادان، ایران
2 دانشیار گروه زبان شناسی، واحد آبادان، دانشگاه آزاد اسلامی، آبادان، ایران
3 دانشیار گروه زبان شناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
4 استادیار گروه زبان شناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران
10.22034/iued.2024.2012080.2510
چکیده
در قرآن کریم پیام مرتبط با شیوه های تربیتی جهاد با کفار و منافقان در قالب ساختارهای زبانی متفاوت از سوی خداوند بر پیامبر اکرم (ص) رمز گذاری شده است. این تحقیق جنبه های متفاوت زبان‌شناسی کاربردی هر یک ازآیات جهادی را در ارتباط با غزوات پیامبر(ص) در قرآن کریم بر اساس طبقات پنج گانه سرل(1969) مورد رمزگشایی قرار می‌دهد. برای نیل به این مهم، سوره های جهادی در قرآن کریم انتخاب گردید. داده‌های مورد نظر به روش توصیفی-تحلیلی بررسی گردید تا مشخص گردد که آیات در کدامیک از کارگفت‌ها قرار‌گرفته و در آیات مورد نظر از بسامد وقوع بیشتری برخوردار بوده و علل آن چه بوده است. سپس به دنبال آن در قالب انواع کارگفت‌های مشخص شده و در چارچوب نظریه زبان شناسی کاربردی، رویکرد کارگفت‌ها در قالب فرامین الهی در غزوات چگونه بوده است. بسامد آیات جهادی در غزوات پیامبر اکرم (ص) در کارگفت عاطفی (21) با 36%، اظهاری (14) با 24%،تعهدی (13) با 22%، ترغیبی (9) با 16% و اعلامی (5) با 2% بوده اند. نتایج همچنین نشان داد که کارگفت‌های عاطفی با بقیه کارگفت‌ها تفاوت معنا‌داری از لحاظ زبان‌شناسی کاربردی با یکدیگر دارند. ضمنا نتایج نشان‌داد که آیات مربوط به جهاد بیشتر به صورت نوع کارگفت مستقیم و مرکب (73%) آورده شده است. کاربرد عملی این پژوهش در بررسی و تفسیرآیات مربوط به ارث، دیات، حدود و غیره از لحاظ زبان‌شناسی کاربردی به فهم بیشتر دریای بیکران معانی در قرآن کریم کمک می‌نماید.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Analyzing Speech Acts of Training in the Holy Quran Jihadi Verses Based on Applied Linguistics Approach

نویسندگان English

Mohammad Bagher Haghi 1
Bahman Gorjian 2
Elkhas Veysi 3
Mohammad Taghi Farvardin 4
1 PhD Student of Linguistics, Abadan Branch, Islamic Azad University, Abadan, Iran
2 Associate professor, Department of Linguistics, Abadan Branch, Islamic Azad University, Abadan, Iran
3 Associate professor, Department of Linguistics, Payame Noor University, Tehran, Iran
4 Assistant professor, Department of Linguistics, Ahvaz Branch, Islamic Azad University, Ahvaz, Iran.
چکیده English

Abstract
God in the Holy Book, the Quran, announced the Muslims to fight against infidels and disbelievers during the first years of its era. Muhammad (SAW) as the prophet of Islam directed these wars, Jihadi Holy Wars, and received God's directions and guidance during these wars either directly or indirectly. This study aimed to investigate the types and frequency of speech acts and their significant differences used in the verses of the Holy Quran based on Searl's (1969) classification of five speech acts (i.e., expressives, representatives, declaratives, directives, and commissives). The research instrument was a classification of Quranic speech acts including seven categories (i.e., five speech acts and two categories of simple and compound speech acts. Thirty-seven among 444 Jihadi verses were selected through systematic random sampling and analyzed based on their pragmatic meanings. Qualitative and quantitative analyses showed that the most frequent speech act was the expressive function (36%) and the least frequent was the declarative one with 2%. The compound speech acts were 73 percent and the least one was simple speech acts with 27 percent of the whole data. The results of the Chi-square analysis showed that there was a significant difference between the uses of these functions in the Jihadi verses. The implications of this study can help translate, interpret, and analyze the Quran verses of other genres (i.e., divorce and marriage laws criminal and court laws, etc.) in the Holy Quran.
Keywords: The Holy Quran, applied linguistics, jihad, Islam prophet's wars, Searle
 

کلیدواژه‌ها English

The Holy Quran
applied linguistics
jihad
Islam prophet's wars
Searle
  • قرآن کریم، قم: انتشارات پویشگر. 1384.
  • آیتی، محمدابراهیم، تاریخ پیامبر اعظم، قم، انتشارات دارالفکر.1386.
  • احمدی فر، مصطفی و امیری داد محمد، «روش های اصلاحی درتربیت اخلاقی قرآن کریم»، آموزه‌های قرآنی، دانشگاه علوم اسلامی رضوی، شماره 26 ، پاییز و زمستان.1396.
  • پهلوان نژاد، محمدرضا و لیدا اصطهباناتی،« بررسی کنش های گفتاری روسای جمهوری آمریکا و ایران»، پژوهش زبانهای خارجی (نشریه دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تبریز) پاییز و زمستان، دوره 51، شماره208. 1387.
  • دانشنامه اسلامی، « موسسه تحقیقات و نشر معارف اهل بیت علیهم السلام» ، دسترسی در درگاه: http://wiki.ahlolbait.com
  • داودی، محمد و فاضلی دهکردی، مهدی، «بررسی اهداف تربیت سیاسی در قرآن، با تأکید برمبانی و اصول تربیتی»، دو فصلنامه آموزه های تربیتی در قرآن و حدیث. دوره 1، شماره 2، صص -4019-1394.
  • رستمیان، مرضیه و طباطبایی، سیدکاظم، «بررسی تطبیقی سیاق حالیه و قالیه بافت درون زبانی» ،نشریه پژوهشهای میان رشته ای قرآن کریم،  بهار و تابستان، دوره  2  شماره4  .1390.
  • زارع، آمنه و زرگری، سحر، «تحلیل متن شناسی سوره بقره بر اساس نظریه کنش گفتار»، اولین کنفرانس ملی آموزش زبان انگلیسی، ادبیات و مترجمی، شیراز، موسسه بین المللی آموزشی و پژوهشی خوارزمی.1393.
  • سیدی، سید حسین و کاظمی تبار، محمد علی، «سبک شناسی خطاب های خداوند به پیامبر اکرم (ص)»، فصلنامة علمی- پژوهشی زبان پژوهی دانشگاه الزهرا، سال ششم، شمارة 10 ، بهار85،صص20-85. 1393.
  • مهدی حبیب اللهی، مهدی، ستوده نیا، محمدرضا و مطیع، مهدی، «تفاوت تعبیر در آیات مشابه قرآن بر پایه تخطی از اصول همکاری گرایس»،مجله آموزه های قرآنی ، شماره 24 (پیاپی 49) ، بهار و تابستان.1395.
  • صفوی، کورش، معنی شناسی زبانی، نوشته جان لاینز، ترجمه کورش صفوی، رامین، تهران.1391.
  • صفوی، کورش، معنی شناسی کاربردی، تهران، انتشارات همشهری.1392.
  • طباطبایی، سید محمدحسین، المیزان فی تفسیر القرآن، ترجمه سید محمدباقر موسوی همدانی، قم، دفتر انتشارات اسلامی.1386.
  • عباسی، مهدی، بررسی کنش‌های گفتاری در ترجمه‌ی جزء سی قرآن کریم بر اساس نظرات آستین (1962) و سرل (1369)، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه سیستان و بلوچستان.1392.
  • عموزاده، محمد و توانگر، محمد،ترجمه کاربرد شناسی زبان، نوشته جورج یول، تهران، سمت.1393.
  • فضایلی، مریم و نگارشی، محمد، «تحلیل خطبه 51 نهج البلاغه امام علی(ع) بر اساس طبقه بندی سرل»، مجله رهیافت‌هایی در علوم قرآن و حدیث، سال. ۴۳, شماره. ۱: شماره پیاپی ۸۶، بهار و تابستان.1390.
  • قائمی مقدم، محمد رضا، روش های تربیتی در قرآن، قم، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.1390.
  • ائتی، محسن، تفسیر نور، مرکز فرهنگى درسهایى از قرآن، چاپ یازدهم. 1383.
  • . مکارم شیرازی، ناصر، ترجمه قرآن کریم، تهران: دفتر مطالعات تاریخ و معارف اسلامی.1380.
  • مکارم شیرازی، ناصر، و جمعی از فضلا، تنظیم احمد علی بابایی، برگزیده تفسیر نمونه، تهران،دارالکتب اسلامیه.1386.
  • نعمتی قزوینی، معصومه و شیبانی، طاهر، «تحلیل خطبه حضرت زینب(س) در کوفه بر اساس نظریه کنش گفتاری سرل»، فصلنامه تخصّصی مطالعات قرآن و حدیثسفینه، سال دوازدهم، شماره 45 «ویژه حدیث».1393.
  • ویسی، الخاص و اورکی، غلامحسن ،«کارکردهای معنایی و توان­منظوری جملات استفهامی»، مجله علمی پژوهشی ذهن، شماره 62. 1394.

 

  • Austin, J. L. (1962). How to do things with words. Oxford: Oxford University Press.1962.
  • Bayat, N. A study on the use of speech acts. Procedia Social and Behavioral Sciences, 70, 213 – 221.2013.
  • Crystal, D. (2003). A dictionary of linguistics & phonetics (5th ed.). Oxford: Blackwell.2003.
  • Hymes, D. H. Foundations in sociolinguistics: An ethnographic approach. Philadelphia: University of Pennsylvania Press.1974.
  • Leach, G. Principle of pragmatics. London. Longman Ltd.1983.
  • Searle, J. R. A classification of illocutionary acts. Language in Societies, 5, 1-23. 1969.
  • Sharifi, Sh., & Ebrahimi, Sh. Assessing speech acts of curses and prayers in Persian. Theory and practice in language studies, 2(9), 1911-1916. 2012.
  • Yule, G. Pragmatics. Oxford/New York: Oxford University Press. 2000.

 

  • تاریخ دریافت 30 شهریور 1402
  • تاریخ بازنگری 24 اسفند 1402
  • تاریخ پذیرش 09 اردیبهشت 1403