آموزه‌های تربیتی در قرآن و حدیث

آموزه‌های تربیتی در قرآن و حدیث

تبیین مدیریت ارتباطات میان‌‌فردی در سیره پیامبران از منظر قرآن کریم

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
مهدی رضایی 1
سینا محمدیان 2
قنبرعلی رودگر 3
1 استادیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889-14665 تهران، ایران.
2 معلم مدرسه، بوکان، ایران.
3 دانشیار، گروه آموزش الهیات، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889-14665تهران، ایران
10.22034/iued.2024.2025729.2602
چکیده
چکیده
این پژوهش باهدف طراحی الگوی ویژگی‌ها و مهارت‌های ارتباطات میان‌فردی در سیره پیامبران از منظر قرآن کریم با استفاده از روش پژوهش کیفی با رویکرد تحلیل محتوا، ارتباطات میان‌فردی پیامبران را مورد تجزیه‌وتحلیل قرار داده است. پرسش اصلی این است که کدام الگو ویژگی‌ها و مهارت‌های ارتباطات میان‌فردی پیامبران را از منظر قرآن کریم تبیین می‌کند؟ قرآن کریم به‌مثابه کتابی آسمانی، خود وسیله‌ای ارتباطی میان خالق و مخلوق است که در آن پیامبران را اُسوه و امام معرفی می‌کند و شیوه‌های مشترکی از ارتباطات میان‌فردی آنها را بیان کرده؛ لذا باتوجه‌به نیازمندی انسان به الگو، سیره ارتباطی آنها می‌تواند به‌عنوان محور بحث ارتباطات میان‌فردی موردتوجه ویژه قرار گیرد. مروری بر پیشینه و مبانی نظری، نقش مهم مهارت‌های ارتباطی پیامبران را به‌عنوان یک الگوی مؤثر در تربیت و راهنمایی انسان‌ها نشان می‌دهد. یافته‌های پژوهش حاکی از این است که پیامبران الهی به‌عنوان مدیرانی توانمند، علی‌رغم وجود موانع ارتباطی، با داشتن ویژگی‌های ارتباطی نیکو و با استفاده از مهارت‌های ارتباطی مؤثر در برقراری و حفظ ارتباطات میان‌فردی موفقیت‌های چشمگیری داشته‌اند در این زمینه می‌توان به خلق نیکو، محبت و دلسوزی، صداقت، مدیریت ارتباطات گفتاری، ارتباطات غیرکلامی، مهارت شنود مؤثر و ارائه بازخورد اشاره کرد. این ویژگی‌ها و مهارت‌های ارتباطی آنها می‌تواند الگویی مؤثر برای ارتباطات میان‌فردی ما باشد.
واژگان کلیدی: مدیریت ارتباطات، ارتباط میان‌فردی، سیره پیامبران
کلیدواژه‌ها
مدیریت ارتباطات
ارتباط میان‌فردی
سیره پیامبران

عنوان مقاله English

Clarifying the administration of interpersonal communication within the lives of the prophets from the point of view of the Heavenly Quran

نویسندگان English

mahdi rezaei 1
sina mohammadian 2
ghnbr ali rodghar 3
1 Assistant Professor, Department of Educational Sciences, Farhangian University, PO Box 14665-889, Tehran, Iran.
2 teacher of school. bookan. Iran.
3 Associate Professor, Department of Theology Education, Farhangian University, PO Box 14665-889, Tehran, Iran: gh.roodgar@cfu.ac.ir
چکیده English

abstract
This study aims to design a model of interpersonal communication characteristics and skills in the conduct of the prophets from the perspective of the Holy Quran using a qualitative research method with a content analysis approach. The main question is which model explains the characteristics and skills of the prophets' interpersonal communications from the perspective of the Holy Quran. The Holy Quran, as a divine book, itself serves as a means of communication between the Creator and the creature, introducing the prophets as role models and leaders, and outlining common methods of their interpersonal communications. Given the human need for role models, their communicative conduct can be particularly relevant to the discussion of interpersonal communications. A review of the literature and theoretical foundations highlights the important role of the prophets' communication skills as an effective model for guiding and educating people. The findings of the study indicate that despite communication barriers, the divine prophets, as capable leaders, have achieved remarkable success in establishing and maintaining interpersonal communications through possessing commendable communication characteristics and employing effective communication skills. These include good character, love and compassion, honesty, management of verbal communications, non-verbal communications, effective listening skills, and providing feedback. These communication characteristics and skills can serve as an effective model for our interpersonal communications.
Key words: communication administration, interpersonal communication, prophet's life.
 
Translator: Dr Mujtaba Maqsoodi, Associate Professor of English Department, Farhangian University, Araq, Iran.

کلیدواژه‌ها English

communication administration
interpersonal communication
prophet's life
 
-        قرآن کریم.
-        آهی، محمد و سوری، زهره. (۱۳۹۴). بلاغت ارتباط کلامی در قرآن. فصلنامه سراج منیر، دوره ۶، شماره ۱۹ - شماره پیاپی ۱۹ تابستان ۱۳۹۴. صفحه ۲۵-۴۸.
-        الوانی، مهدی. (۱۳۹۴). مدیریت عمومی، تهران: نشر نی.
-        برک و ری ام، آندرو دی، ولوین، ولوین دارلین آر. (۱۳۸۶) مدیریت ارتباطات. چاپ پنجم. ترجمه: سیدمحمد اعرابی و داود ایزدی. تهران: دفتر پژوهشهای فرهنگی.
-        بیهقی، احمد بن حسین. (۱۴۲۴ق). السنن‌الکبری. چاپ سوم. بیروت: دارالکتب العلمیه.
-        پاشازانوس، احمد و رحیمی، معصومه. (۱۳۹۸). تحلیل گفتگوی حضرت موسی و فرعون در سایه مربع ایدئولوژیک ون دایک. پژوهش‌نامه کلام تطبیقی شیعه، دوره ۸، شماره ۲ - شماره پیاپی ۱۶. پاییز و زمستان ۱۳۹۸ صفحه ۲۱-۳۶.
-        تعاونی، س. (۱۳۸۰). ارتباطات در مدیریت. تهران. نشریه مدیریت سلامت، ۵(۱۳)، ۷۱-۷۵.
-        تفضلی، عباسعلی و اکبری نصرآبادی، محمد. (۱۳۹۰). بررسی شیوه‌های ایجاد ارتباط و اطلاع‌رسانی در سیره نبوی. نشریه تاریخ، زمستان ۱۳۹۰، دوره ۶، شماره ۲۳: ۹۸-۱۱۶.
-        جرجانی، علی بن محمد و ابن عربی، محمد بن علی. (۱۳۷۰). کتاب تعریفات. تهران: ناصرخسرو.
-        خان‌محمدی، کریم. (۱۳۸۶). الگوی ارتباطات در قرآن کریم. مطالعات معرفتی در دانشگاه اسلامی، ۳۳(۱۱): ۸۵-۱۱۰.
-        خان‌محمدی، کریم. (۱۳۸۸). تحلیلی بر سیره ارتباطات میان‌فردی پیامبر اکرم ۹. فصلنامه علمی‌پژوهشی تاریخ اسلام، ۱۰(شماره ۱ - بهار ۸۸ - مسلسل ۳۷), ۳۷-۶۶.
-        دهخدا، علی‌اکبر (۱۳۷۳). لغت‌نامه فارسی. (زیر نظر محمد معین و سید جعفر شهیدی). تهران: دانشگاه تهران.
-        رازی، فخرالدین محمد بن عمر. (بی‌تا). تفسیر مفاتیحالغیب. چاپ‌ سوم. بیروت: دار احیاء تراث العربی.
-        راغب اصفهانی، حسین بن محمد. (۱۴۰۴ق). المفردات فی غریب القرآن. بیروت: دارالعلم.
-        رجبی قدسی، محسن و رخشانی، رضوان. (۱۴۰۲). شمار پیامبران در قرآن و تحلیل انتقادی آن در تفسیر، حدیث و دیگر منابع اسلامی. نشریه علوم قرآن و حدیث، ۵۵(۱) , ۶۹-۹۸.
-        رضاییان، علی. (۱۳۷۹). مبانی سازمان و مدیریت. تهران: سمت.
-        رضاییان، علی. (۱۳۸۲). اصول مدیریت. چاپ چهاردهم. تهران: سمت.
-        رسولی، هاشم و آشتیانی، محمدحسین. (بی‌تا). المناقب. ابن‌شهرآشوب محمدبن‌علی. ۴ ج. قم: علامه.
-        طباطبایی، علامه سید محمدحسین. (۱۳۸۵). تفسیر المیزان. ترجمه: سید محمّدباقر موسوی‌همدانی. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
-        طبرسی، فضل بن حسن. (۱۳۷۷). مجمع‌البیان لعلوم القرآن. چ ۳. تهران: ناصرخسرو.
-        طنطاوی، محمد. (۱۹۹۶م). القصة فی القرآن الکریم. قاهره: هنضة مصر للطباعة و النشر و التوزیع.
-        فرهنگی، علی‌اکبر. (۱۳۸۵). ارتباطات انسانی. جلد اول، چاپ دهم. تهران: مؤسسه خدمات فرهنگی رسا.
-        کلینی، ابوجعفر محمد بن یعقوب. (۱۳۸۸ق). الکافی. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
-        گلدار، احمد. (۱۳۹۲). بررسی مهارت‌های ارتباطی حضرت موسی (ع) و دختران شعیب در قرآن. مشکوة، ۳۲(۱) , ۵۵-۷۷.
-        لطفی، ع. (۱۳۸۹). چهره و ارتباط غیرکلامی در آموزه‌های قرآنی. مشکوة، ۲۹(۴): ۸-۲۸.
-        مجلسی، محمدباقر. (۱۴۰۳ق). بحارالانوار. چاپ دوم. بیروت: دار احیاء التراث العربی.
-        محمدی، علی و علی‌نژاد، فاطمه. (۱۳۹۶). تحلیلی بر مهارت‌های ارتباطی به‌عنوان مؤلفه اصلی زمینه‌ساز توسعه صلح و دوستی در کتب درسی. نشریه: رویش روان‌شناسی. دوره:۶، شماره:۳ (پیاپی ۲۰). صفحات:۲۰۶-۲۲۴.
-        مروتی، سهراب؛ قاسمی، یارمحمد؛ شکربیگی و دارابی. (۱۳۹۲). نوع‌شناسی مؤلفه‌های ارتباط غیرکلامی در قرآن کریم. دین و ارتباطات. ۴۳(۲۰): ۱۶۷-۱۹۳.
-        مطهری، مرتضی. (۱۳۸۰). سیری در سیره نبوی. (چاپ بیست و سوم). تهران: انتشارات صدرا.
-        معین، محمد. (۱۳۸۸). فرهنگ فارسی. چ بیست و پنجم. تهران: امیرکبیر.
-        مکارم شیرازی، ناصر و دیگران. (۱۳۷۴). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
-        مهدوی‌راد، محمدعلی و زرسازان، عارفه. (۱۳۸۵). روش تربیت انسان در سیره انبیا از نگاه قرآن کریم. پژوهش دینی، - (۱۴)، ۱۴۳-۱۶۴.
-        هارجی، اون؛ ساندرز، کریستین و دیکسون، دیوید. (۱۳۹۲). مهارت‌های اجتماعی در ارتباطات میان‌فردی. ترجمه: خشایار بیگی و مهرداد فیروزبخت. چ ششم. تهران: رشد.
-        هیکس، هربرت و گولت، ری. (۱۳۷۴). تئوری‌های سازمان و مدیریت: کلیات و مفاهیم. مترجم: گوئل کهن. تهران: اطلاعات.
-        Barnard، Chester. (1993). "The Functions or The Executive"، Cabridge، Harvard University Press، PP، 53-68.
-        Facione, Peter A. (2011). "Critical Thinking: What It is and Why It Counts". insightassessment.com. p. 26. Archived from the original (PDF) on 29 July 2013. Retrieved 4 August 2012.
-        Goudarzi، Mahmoud. Nazari، Rsol .ehsany، M. (1391). Structural equation modeling effect on communication skills and management skills of sports administrators، applied research in sport management، Volume 1، Number Ss20(Persian).
-        Kreitner. R and Skinicki. A. (2003). Organizational Behavior. Mc Graw Hill Press. 6 th Edition, pp: 2-24.
-        schermerborn, john R. (1993). Management for Productivity. NewYork: Wiley, Fourth edition.
-        VERBI Software. Consult. Sozialforschung GmbH. (2021). MAXQDA 2021 [Computer software]. Berlin, Germany. Retrieved from https://www.maxqda.com/
-        Wilensky, H. L. (1967). Organizational intelligence: Knowledge and policy in government and industry (Vol. 19). New York: Quid Pro Books.
 

  • تاریخ دریافت 12 فروردین 1403
  • تاریخ بازنگری 22 تیر 1403
  • تاریخ پذیرش 21 مهر 1403