Educational Doctrines in Quran and Hadith

Educational Doctrines in Quran and Hadith

The stages of community building from the perspective of the Holy Quran with emphasis on verse 29 of Fatah

Document Type : Original Article

Authors
1 f
2 Department of Quranic Sciences and Interpretation, Faculty of Quranic Sciences, K er ma n shah. University of Holy Quran Sciences and Education
3 Kermanshah Faculty of Quranic Sciences
10.22034/iued.2023.547668.2206
Abstract
Socialization is a complex process that is built over time and based on certain principles and rules, one of the most important features of which is; It is a step-by-step process. The stages and structure of a society that was founded in the era of the revelation of the Holy Quran and the context of its formation, show the capacity of the religion of Islam in the formation of an ideal society with all its unique characteristics; Therefore, the need to know the principles and characteristics of the religious community desired by God Almighty and how it is formed is important. Verse 29 of Surah Al-Fath is one of the verses of Gharr of the Holy Quran which mentions the educational stages and the foundation of the Prophetic community (PBUH). In this article, by describing and analyzing the various parts of this verse, the most important feature of the formation of a religious community, which is the existence of divine leadership, as well as the characteristics of believers as the main pillars of society, including individual, social, devotional and .... Is. The educational and guiding role of the Holy Prophet (PBUH) in the transition of the ignorant society to the religious society and his basic actions in the field of creating change in the contemporary audience of the revelation of the Holy Quran based on creating individual and cultural changes is another matter to consider. 29 Surahs of Fatah were obtained.
Keywords

  •  

    • قرآن کریم.
    • نهج‌البلاغه؛ ترجمه‌ی محمد دشتی.
    • ابن‌فارس، احمد؛ معجم مقاییس اللغة؛ قم: مکتب الاعلام الاسلامی‏، 1404 ق ‏.
    • ابن‌منظور؛ لسان العرب؛ چاپ چهارم، بیروت: دارصادر، 2005 م.
    • ابن­ بابویه، محمدبن‌على؛ من لایحضره الفقیه‏؛ چاپ دوم، قم: جامعه مدرسین‏، 1413 ق.
    • ــــــــــــــــــ؛ عیون أخبار الرضا علیه‌السلام؛ ‏ترجمه‌ی حمیدرضا مستفید و على‌اکبر غفارى؛ تهران: صدوق‏، 1372 ش ‏.
    • ابن‏ کثیر، اسماعیل‌بن‌عمر؛ تفسیر القرآن العظیم (ابن کثیر)؛ بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، 1419 ق.
    • ابوالفتوح رازى، حسین‌بن‌على؛ روض‌الجنان و روح‌الجنان فی تفسیر القرآن؛ مشهد مقدس: آستان قدس رضوى، بنیاد پژوهش‌هاى اسلامى، 1408 ق.
    • ابوحیان، محمد‌بن‌یوسف؛ البحر المحیط فى التفسیر؛ بیروت: دار الفکر، 1420 ق.
    • ابیارى، ابراهیم؛ الموسوعة القرآنیة؛ قاهره: موسسة سجل العرب، 1405 ق.
    • اریانی، مطهر‌بن‌علی و عبدالله، یوسف محمد؛ شمس العلوم و دواء کلام العرب من الکلوم؛ دمشق: دارالفکر، 1420 ق.
    • امین، نصرت‏بیگم؛ تفسیر مخزن العرفان در علوم قرآن؛ تهران: نهضت زنان مسلمان، 1361 ش.
    • بدیع، برتران؛ فرهنگ و سیاست؛ ترجمه‌ی احمد نقیب­زاده؛ تهران: دادگستر، 1376 ش
    • برزگر، ابراهیم؛ تاریخ تحول دولت در اسلام و ایران؛ چاپ دهم، تهران: سمت، 1392 ش
    • بغوى، حسین‌بن‌مسعود؛ تفسیر البغوى المسمى معالم التنزیل؛ بیروت: دار إحیاء التراث العربی، 1420 ق.
    • بلاغى، محمدجواد؛ آلاء الرحمن فی تفسیر القرآن؛ قم: وجدانى، بی­تا.
    • بهجت‌پور، عبدالکریم؛ تحول فرهنگی؛ قم: تمهید، 1389 ش.
    • ـــــــــــــــــــ؛ همگام با وحی؛ قم: تمهید، 1395 ش.
    • بهشتی، محمد؛ مبانی تربیت از دیدگاه قرآن؛ تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، 1378 ش.
    • بیرو، آلن؛ فرهنگ علوم اجتماعی؛ ترجمه‌ی باقر ساروخانی؛ تهران: کیهان، 1366 ش.
    • بیضاوى، عبدالله‌بن‌عمر؛ أنوار التنزیل و أسرار التأویل (تفسیر البیضاوى)؛ بیروت: دار إحیاء التراث العربی، 1418 ق.
    • تسترى، سهل‌بن‌عبدالله؛ تفسیر التسترى؛ بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، 1423 ق.
    • ثعالبى، عبدالرحمن‌بن‌محمد؛ تفسیر الثعالبى المسمى بالجواهر الحسان فى تفسیر القرآن؛ بیروت: دار إحیاء التراث العربی، 1418 ق.
    • جان‌احمدی، فاطمه؛ «مبانی و سازوکارهای دگرگونی فرهنگی در عصر نبوی (ص)»؛ تاریخ اسلام، سال 7، شماره‌ی 28، 1385 ش.
    • جعفری، یعقوب؛ تفسیر کوثر؛ قم: هجرت، 1376 ش.
    • حاجی‌احمدی، محمود؛ «پیامبر اسلام (ص) و تغییر ساختار فرهنگی جامعه‌ی جاهلی»؛ دانشکده‌ی ادبیات و علوم انسانی دانشگاه اصفهان، شماره‌ی 44 و 45، 1385 ش.
    • حجازى، محمد محمود؛ التفسیر الواضح؛ چاپ دهم، بیروت: دار الجیل، 1413 ق.
    • حسکانى، عبیدالله‌بن‌عبدالله؛ شواهد التنزیل لقواعد التفضیل؛ تهران: وزارة الثقافة و الإرشاد الإسلامی، مؤسسة الطبع و النشر، 1411 ق.
    • حسینى همدانى، محمد؛ انوار درخشان در تفسیر قرآن‏؛ تهران: لطفى‏، 1404 ق ‏.
    • خرم‏ دل، مصطفى؛ تفسیر نور؛ چاپ چهارم، تهران: احسان‏، 1384 ش ‏.
    • خسروانى، علیرضا؛ تفسیر خسروى؛ تهران: کتاب‌فروشى اسلامیه، 1390 ق.
    • دهخدا، علی ­اکبر؛ لغت­نامه؛ چاپ دوم، تهران: موسسه‌ی لغت­نامه دهخدا، 1377 ش.
    • دینورى، عبدالله‌بن‌محمد؛ تفسیر ابن‌وهب المسمى الواضح فى تفسیر القرآن الکریم؛ بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، 1424 ق.
    • راغب اصفهانی، حسین‌بن‌محمد؛ المفردات فی الفاظ غریب القرآن؛ دمشق: دارالعلم، 1412 ق.
    • رضایی اصفهانی، محمدعلی؛ قرآن و علم؛ قم: پژوهش‌های تفسیر و علوم قرآن، 1386 ش.
    • ــــــــــــــــــــــــــ؛ تفسیر قرآن مهر؛ قم: پژوهش‌هاى تفسیر و علوم قرآن، 1387 ش.
    • ریترز، جورج؛ نظریه جامعه‌شناسی در دوران معاصر؛ ترجمه‌ی ثلاثی؛ تهران: علمی، 1385 ش.
    • روشه، گی؛ تغییرات اجتماعی؛ ترجمه‌ی منصور وثوقی؛ تهران: نشر نی، 1370 ش.
    • ــــــــــ؛ جامعه‌شناسی تالکوت پارسونز؛ ترجمه‌ی علی نیک‌گهر؛ تهران: نشر نی، 1391 ش.
    • ساروخانی، باقر؛ دایره‌المعارف علوم اجتماعی؛ تهران: کیهان، 1380 ش.
    • سعدى، عبدالرحمن؛ تیسیر الکریم الرحمن فی تفیسر کلام المنان؛ چاپ دوم، بیروت: مکتبة النهضة العربیة، 1408 ق.
    • سووه، توماس؛ فرهنگ اصطلاحات اجتماعی و اقتصادی؛ ترجمه‌ی خلیل ملکی، تهران: مازیار، 1358 ش.
    • سید کریمى حسینى، عباس؛ تفسیر علیین؛ قم: اسوه‏، 1382 ش.
    • سیواسى، احمد‌بن‌محمود، عیون التفاسیر، بیروت: دار صادر، 1427 ق.
    • شریف، میان‌محمد؛ تاریخ فلسفه در اسلام؛ ویرایش نصرالله پورجوادی؛ تهران: مرکز نشر دانشگاهی، تهران، 1367 ش
    • شوکانى، محمد؛ فتح القدیر؛ دمشق: دار ابن‌کثیر، 1414 ق.
    • صادقى تهرانى، محمد؛ ترجمان فرقان: تفسیر مختصرقرآن کریم؛ قم: شکرانه، 1388 ش.
    • صدر، محمدباقر؛ سنت­های تاریخ در قرآن؛ ترجمه‌ی سید جمال موسوی اصفهانی؛ قم: جامعه مدرسین، بی­تا.
    • صلیبا، جمیل؛ واژه­نامه فلسفه و علوم اجتماعی؛ ترجمه‌ی کاظم برک نیسی و صادق سجادی؛ تهران: بی­نا، 1370 ش.
    • طالقانى، محمود؛ پرتوى از قرآن‏؛ تهران: شرکت سهامى انتشار، 1362 ش ‏.
    • طباطبایى، محمدحسین؛ ترجمه‌ی تفسیر المیزان؛ قم: دفتر انتشارات اسلامى جامعه‏ى مدرسین حوزه علمیه قم، 1374 ش.
    • طبرسى، على‌بن‌حسن‏؛ مشکاة الأنوار فی غرر الأخبار؛ نجف: المکتبة الحیدریة، 1344 ش.
    • ـــــــــــــــ؛ مجمع البیان فی تفسیر القرآن؛ تصحح فضل‏الله یزدى طباطبایى؛ چاپ سوم، تهران: ناصرخسرو، 1372 ش ‏.
    • طبرسى، فضل‌بن‌حسن؛ ترجمه‌ی تفسیر جوامع الجامع؛ مشهد: آستان قدس رضوى، بنیاد پژوهش‌هاى اسلامى، 1375 ش.
    • طبرى، محمد‌بن‌جریر؛ جامع البیان فى تفسیر القرآن؛ بیروت: دار المعرفة، 1412 ق.
    • طوسى، محمد‌بن‌حسن؛ التبیان فی تفسیر القرآن؛ بیروت: دار إحیاء التراث العربی، بی‌تا.
    • فراء، یحیى‌بن‌زیاد؛ معانى القرآن (فراء)؛ چاپ دوم، قاهره: الهیئة المصریة العامة للکتاب، 1980 م.
    • فیروزآبادی، محمد‌بن‌یعقوب؛ زبیدی، مرتضی؛ تاج العروس من جواهر القاموس؛ بیروت: دارالفکر، 1414 ق.
    • فیومى، احمد‌بن‌محمد؛ المصباح المنیر فى غریب الشرح الکبیر للرافعى‏؛ چاپ دوم، قم: موسسه دار الهجرة، 1414 ق‏.
    • قرشی بنابی، علی‌اکبر؛ قاموس قرآن؛ چاپ ششم، تهران: دارالکتب الاسلامیه،1371 ش.
    • القرشی، باقر شریف؛ النظام السیاسی فی الاسلام؛ بیروت: دارالتعارف للمطبوعات، 1398 ق.
    • قشیرى، عبدالکریم‌بن‌هوازن؛ لطائف الاشارات؛ چاپ سوم، مصر: الهیئة المصریة العامه للکتاب‏، بی‌تا.
    • کاشانى، فتح‏الله‌بن‌شکرالله؛ زبدة التفاسیر؛ قم: مؤسسة المعارف الإسلامیة، 1423 ق.
    • کلینى، محمد‌بن‌یعقوب‏؛ الکافی؛ تصحیح على‌اکبر غفارى و محمد آخوندى؛ تهران‏: دارالکتب الإسلامیة، 1407 ق.‏
    • لیتل، دانیل؛ تبیین در علوم اجتماعی؛ تهران: موسسه فرهنگی صراط، 1373 ش.
    • ماتریدى، محمد‌بن‌محمد؛ تأویلات أهل السنة (تفسیر الماتریدى)؛ بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، 1426 ق.
    • مجلسى، محمدباقر‏؛ بحارالأنوار؛ ترجمه‌ی ابوالحسن موسوى همدانى؛ تهران: کتابخانه مسجد ولى‌عصر، 1364 ش ‏.
    • محمدی‌اصل، عباس؛ تکامل اجتماعی؛ در نظریه ساختی-کارکردی تالکوت پارسونز؛ تهران: جامعه‌شناسان، 1394 ش.
    • مصطفوی، حسن؛ تفسیر روشن؛ تهران: سروش، 1371 ش.
    • مطهری، مرتضی؛ تعلیم و تربیت در اسلام؛ تهران: الزهراء، 1362 ش.
    • ـــــــــــــــ؛ جامعه و تاریخ؛ تهران: صدرا، 1377 ش.
    • دوورژه، موریس؛ بایسته­های جامعه­شناسی سیاسی؛ ترجمه و تلخیص: ابوالفضل قاضی شریعت‌پناهی، تهران: دادگستر، 1377 ش.
    • مقاتل‌بن‌سلیمان؛ تفسیر مقاتل‌بن‌سلیمان؛ بیروت: دار إحیاء التراث العربی، 1423 ه.ق.
    • مکارم شیرازى، ناصر؛ تفسیر نمونه؛ چاپ دهم، تهران: دار الکتب الإسلامیة، 1371 ش.
    • موسى، حسین یوسف‏؛ الإفصاح فى فقه اللغة؛ چاپ چهارم، قم: مکتب الاعلام الاسلامی‏، 1410 ق‏.
    • نسفى، عبدالله‌بن‌احمد؛ تفسیر النسفى مدارک التنزیل و حقایق التاویل؛ بیروت: دار النفائس، 1416 ق.
    • نقیب‌زاده، میرعبدالحسین؛ فلسفه آموزش و پرورش؛ تهران: طهوری، 1375 ش.
    • نووى، محمد؛ مراح لبید لکشف معنى القرآن المجید؛ بیروت: دار الکتب العلمیة، منشورات محمد علی بیضون، 1417 ق.
    • واحدى، على‌بن‌احمد؛ الوجیز فى تفسیر الکتاب العزیز؛ بیروت: دار القلم، 1415 ق.
    • واسعی، سید علیرضا؛ «پیشرفت مدنی در جامعه عهد نبوی»؛ پژوهش‌نامه تاریخ اسلام، سال 3، شماره‌ی 12، 1392 ش.
    • وثوقی، منصور؛ نیک خلق، علی اکبر؛ مبانی جامعه‌شناسی؛ چاپ بیست‌وسوم، تهران: بهینه، 1392.
    • Haim, Shorter English – Persian Dictionary, Tehran-Iran, Farhang Moaser, 2002.
Volume 8, Issue 1 - Serial Number 15
September 2022
Pages 177-196

  • Receive Date 28 January 2022
  • Revise Date 07 October 2022
  • Accept Date 01 February 2023