قرائتی تربیتی از حدیث کساء با روش تحلیل محتوا

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه آیت الله بروجردی- بروجرد- ایران

2 گروه الهیات و معارف اسلامی دانشگاه تربیت دبیر شهید رجائی، تهران، ایران

10.22034/iued.2021.523618.1960

چکیده

رﺳﺎﻟﺖ اﺧﻼﻗﻲ و تربیتی دین مبین اﺳـﻼم اﻳﺠـﺎب ﻣﻲﻛﻨﺪ ﺑﺮای ﺗـﺄﻣﻴﻦ ﻧﻴـﺎز اﻧﺴـﺎنﻫـﺎ و ﺗﺤﻘﻖ ﻫﺪف ﻏﺎﻳﻲ ﺧﻠﻘﺖ، ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎی ﻣﻨﺎﺳﺐ و روﺷﻤﻨﺪ اراﺋﻪ دﻫﺪ. ﻳﻜﻲ از راﻫﻜﺎرﻫﺎی آن، اﻟﮕﻮﺳﺎزی و ﺗﺠﺴﻢ ﻋﻴﻨﻲ و ﻋﻤﻠﻲ اﺧﻼق و آموزه های تربیتی در اﻟﮕﻮﻫﺎی اﻧﺴﺎﻧﻲ اﺳﺖ. حدیث کساء، حدیثی است دربیان فضیلت پنج تن آل عبا(ع) که حاوی نکات برجسته تربیتی و اخلاقی است. پژوهش پیش رو بر آن است تا با استمداد از روش «تحلیل محتوا» متن این حدیث را مورد واکاوی قرار دهد و پس از بررسی کمی داده ها، فراوانی واژگان کلیدی، مضامین اصلی و مضامین فرعی یا نقاط تمرکز حدیث را استخراج نماید. نتایج به دست آمده گواه بر آن است که مباحثی مانند «استفاده از القاب و کنیه ها»، «سلام و پاسخ آن»، «اذن و اجابت» و تاکید بر «صمیمیت اعضای خانواده» در متن حدیث از کمیت بیشتری برخوردار هستند. که می توان آن ها را محوری ترین اصول تربیتی حاکم بر حدیث کساء قلمداد نمود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

An educational reading of the hadith of Kesa with the method of content analysis

نویسندگان [English]

  • ayyuob amraei 1
  • maryam nazarbeygi 1
  • Mohammad Etratdoost 2
1 گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه آیت الله بروجردی- بروجرد- ایران
2 Theology and Islamic Sciences faculty, Tarbiat Dabir Shahid Rajaee university , Tehran,IR Iran
چکیده [English]

Ethical and educational mission requires to provide a practical plan to meet the needs of human beings and the ultimate goal of creation. One of its solutions is to model and objectively embody morality and educational teachings in human models, at the top of which are the prophets and saints. By emphasizing the revelatory teachings on the necessity of moral and educational growth in line with the Ahl al-Bayt (AS), the motivation and goal of human beings to receive this Islamic educational system and to be in harmony with it becomes double and clearer.
The present study, based on the common version and regardless of the document analysis and content analysis method, has analyzed the text of the noble hadith of Kesa, which after a little review of data, in detail, the frequency of keywords, main themes and sub-themes or points The focus of the hadith has been extracted. The results show that topics such as the use of titles and nicknames, greetings and answers, permission and obedience, and topics in the field of creating family intimacy, which are more numerous in the text of the hadith, as educational teachings of the said hadith for Introducing an educational model that it seems in such an atmosphere can be used to help and help this hadith.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Hadith of Kesa
  • Ahl al-Bayt (AS)
  • Islamic education
  • content analysis method
  • Family